Jak pracujemy Filar 04, pod powierzchnią

Wyzwania nad i pod powierzchnią: dwa poziomy każdej organizacji.

Większość projektów transformacyjnych nie upada na strategii. Upada pod powierzchnią: na zaufaniu, dynamice władzy i kulturze, których nie widać na flipcharcie. Pracujemy jednocześnie nad tym, co widoczne (strategia, OKR, procesy) i pod tym, co ukryte, bo bez tego drugiego pierwsze się nie utrzyma.

W skrócie

Większość firm skupia się tylko na tym, co widoczne: strategia, OKR, plany, procesy. Ignorują to, co niewidoczne: zaufanie, dynamika władzy, opory, kultura. Ignorowanie poziomu ukrytego niszczy poziom widoczny. My pracujemy na obu jednocześnie, dlatego nasze wyniki zostają.

Dwa poziomy rzeczywistości organizacyjnej

Każda organizacja działa jednocześnie na dwóch poziomach.

Edgar Schein, jeden z założycieli nowoczesnej teorii kultury organizacyjnej, pokazał, że każda organizacja działa na trzech poziomach: artefaktów (widoczne), wartości (deklarowane) i przekonań (ukryte). Interwencje, które trafiają tylko w poziom artefaktów, są nieskuteczne. Zmiana wygląda realnie, dopóki presja nie opada.

Praca pod powierzchnią to doradztwo organizacyjne, nie terapia. Odróżniamy dynamikę grupową (nasza domena) od psychologii indywidualnej (nie nasza domena). Czerpiemy z dorobku Tavistock Institute, Edgara Scheina i Ronalda Heifetza. To, co robimy, to nazywanie i adresowanie tego, co naprawdę kształtuje zachowanie, by zmiana zbudowana na tym fundamencie mogła trwać.

Nad powierzchnią
Strategia i kierunek Cele i OKR Procesy i struktury KPI i wyniki finansowe Plany i roadmapy Role i odpowiedzialności
Pod powierzchnią
Zaufanie w zespole Nieformalny podział władzy Obawy i opory Kultura i niepisane zasady Dynamika konfliktu Tożsamość i ego liderów

Kto prowadzi: projekty prowadzą osobiście Grzegorz Pisarczyk i Chris Kobylecki, senior partnerzy z ponad 15-letnim doświadczeniem w pracy z dynamiką grupową, kulturą organizacyjną i przywództwem adaptacyjnym w firmach B2B.

Jak pracujemy pod powierzchnią

Cztery zjawiska. Cztery interwencje.

01

Brak zaufania

Objaw: brak szczerości na spotkaniach; formalne, wymijające odpowiedzi

Budujemy warunki do szczerej rozmowy i facylitujemy trudne dyskusje, które odbudowują zaufanie niezbędne do prawdziwej współpracy. Zaufanie jest warunkiem wstępnym dobrej pracy strategicznej, nie luksusem.

02

Nieformalny podział władzy

Objaw: decyzje „padają" przed spotkaniem; zebrania są teatrem

Identyfikujemy nieformalne centrum decyzyjne i włączamy je do procesu. Obchodzenie nieformalnej władzy produkuje decyzje, które wyglądają dobrze na papierze i są po cichu podważane w praktyce.

03

Opór wobec zmiany

Objaw: pozorne zaangażowanie, odkładane zadania, pasywny sabotaż

Nazywamy opór wprost i adresujemy jego przyczyny, nie objawy. Opór jest normalny. Rozróżnienie, które ma znaczenie: czy pochodzi z luk informacyjnych, obaw o pozycję, czy merytorycznych zastrzeżeń; każde wymaga innej reakcji.

04

Lęk przed utratą pozycji

Objaw: menedżerowie blokują zmianę zmniejszającą ich wpływy

Projektujemy zmianę tak, by liderzy stali się jej właścicielami, nie ofiarami. Gdy tożsamość menedżera jest związana ze status quo, najbardziej racjonalną rzeczą, jaką może zrobić, jest jego ochrona. Przeorganizowujemy zmianę tak, by ich interesy były z nią zgodne.

Jak to wyglądało w praktyce

Hycom S.A.: strategia była gotowa, brakowało gotowości pod powierzchnią.

Firma technologiczna, Gdańsk

Kluczowe wyzwanie to nie strategia, ale gotowość kierownictwa do przejęcia odpowiedzialności.

Na poziomie widocznym: OKR i plan egzekucji. Na poziomie ukrytym: strach przed porządkiem, który osądza decyzje. Przez 3 sprinty pracowaliśmy równolegle, budując strukturę OKR i zaufanie w zespołach. Jeden bez drugiego by nie zadziałał.

„Dzięki współpracy z Leave a Mark udało nam się wreszcie przejąć odpowiedzialność za strategię i egzekucję z zarządu i rozdzielić ją równomiernie między kierownictwo średniego szczebla. Odzyskaliśmy wiarę w powodzenie zmian, które wdrażamy."
Krzysztof Łukaszuk, CEO @ Hycom S.A.
Dlaczego to ma znaczenie

Zmiana, która dotarła do poziomu ukrytego, zostaje. Zmiana, która nie dotarła, wraca.

Większość projektów transformacyjnych nie upada dlatego, że strategia była zła, ale dlatego, że OKR zostały wdrożone na fundamencie niskiego zaufania i ukrytego oporu. Trzy miesiące po zakończeniu projektu zespół wraca do starych nawyków, bo nawyki nigdy nie były problemem.

Sygnały, że masz problem pod powierzchnią

Warsztaty produkują wyniki w sali, w poniedziałek nic się nie zmienia · Decyzje nie są wdrażane · Zespół jest pasywny · Jedna osoba wydaje się blokować wszystko

Ta praca jest najważniejsza dla
  • Firm w trakcie istotnej zmiany: nowej strategii, wdrożenia OKR, fuzji, zmiany przywództwa
  • Zespołów liderskich, gdzie wyrównanie na spotkaniach nie przekłada się na wyrównane zachowanie poza nimi
  • Organizacji, gdzie poprzednie interwencje produkowały krótkoterminowe wyniki, które nie trwały
  • Firm PE/VC-backed, gdzie teza inwestycyjna jest solidna, ale zespół nie może jej konsekwentnie egzekwować
Najczęstsze pytania

Najczęstsze pytania o pracę pod powierzchnią.

Co to znaczy pracować pod powierzchnią?

Praca pod powierzchnią to praca z tym, co kształtuje zachowanie ludzi, ale nie jest wprost widoczne: zaufanie, dynamika władzy, obawy, tożsamość, kultura. W praktyce oznacza to obserwowanie dynamiki grupy podczas warsztatów, nazywanie trudnych tematów, których zespół unika, i projektowanie interwencji, które adresują przyczyny, nie tylko objawy.

Jak to wpływa na wyniki projektu?

Zmiana, która przeszła tylko przez poziom widoczny (dokumenty, plany, struktury), rzadko zostaje. Zespół wraca do starych nawyków po 3 do 6 miesiącach. Zmiana, która dotarła również do poziomu ukrytego (przekonania, zaufanie, dynamika), zostaje, bo zmienili się nie tylko procesy, ale ludzie.

Dlaczego projekty transformacyjne często się nie udają?

Większość projektów transformacyjnych skupia się wyłącznie na tym, co widoczne: nowej strategii, procesach, strukturze. Ignoruje to, co pod powierzchnią: brak zaufania w zespole, nierozwiązane konflikty między liderami, kulturę unikania odpowiedzialności. Dlatego większość transformacji kończy się częściowym sukcesem lub porażką.

Czy to nie jest psychologia, a nie doradztwo?

To doradztwo organizacyjne, ale pełne. Rozróżniamy dynamikę grupową (naszą domenę) od terapii indywidualnej (nie naszą domeną). Korzystamy z dorobku Tavistock Institute, Edgara Scheina i Ronalda Heifetza, uznanych autorytetów w dziedzinie organizacyjnego uczenia się i przywództwa adaptacyjnego.

Jak rozpoznać, że organizacja ma problem pod powierzchnią?

Sygnały: warsztaty wychodzą dobrze, ale nic się nie zmienia. Decyzje są podejmowane, ale nie są realizowane. Zespół mówi, że wszystko OK, ale tempo spada. Jedna osoba blokuje cały projekt bez wyraźnego powodu. Jeśli któreś z tych objawów brzmi znajomo, warto porozmawiać.

Jak identyfikujecie wyzwania pod powierzchnią?

Przez diagnozę: indywidualne rozmowy z kluczowymi osobami, obserwację dynamiki grupowej podczas warsztatów i analizę wzorców decyzyjnych. Często to, co nie jest powiedziane wprost, jest ważniejsze niż to, co widać w dokumentach.

Dla jakich organizacji ta praca jest najważniejsza?

Dla firm w trakcie znaczącej zmiany: nowej strategii, wdrożenia OKR, fuzji, zmiany modelu biznesowego lub przywództwa. Im większa zmiana, tym ważniejsza praca pod powierzchnią. Pracujemy z firmami B2B od 20 do 500 pracowników w Polsce i regionie CEE.

„Najważniejsze rzeczy w organizacji rzadko są napisane na flipcharcie. Wiemy, gdzie ich szukać."

Zacznij tutaj

Chcesz wiedzieć, czy Twoja organizacja ma wyzwania pod powierzchnią?

Pierwsza rozmowa jest bezpłatna: 30 minut, bez zobowiązań. Pomożemy Ci zobaczyć, czy problem leży w warstwie widocznej (strategia, struktura, cele) czy sięga głębiej.

Umów diagnozę Odpowiedź w jeden dzień roboczy
Pozostałe trzy filary